یك متخصص عفونی گفت: تب و لرز معمولا علامت اصلی بیماری مالاریا در اكثر افراد است، البته علائم دیگری مانند سردرد، دردهای شكمی یا اسهال نیز میتوانند همراه با تب و لرز وجود داشته باشد.
فرید یوسفی، با عنوان این مطلب كه بیماری مالاریا میتواند گاها بدون علامت باشد یا اگر علامت داشته باشد این علائم به صورت خفیف است، افزود: در مواردی علائم بیماری میتواند شدید باشد كه در این صورت علاوهبر علائم معمولی، با علائمی نظیر تغییرات سطح هوشیاری و گاها تشنج همراه است كه میتواند بسیار خطرناك و حتی كشنده باشد.
وی با اشاره به اینكه بر اساس شدت بیماری، طیفی از علائم در بیمار مشاهده میشود، ادامه داد: علاوه بر علائمی كه گفته شد، در موارد معمولا شدیدتر، تغییر رنگ ادرار و وجود خون در ادرار میتواند یكی از نشانههای ابتلا به مالاریا باشد. گاها در موارد شدید، رنگ ادرار حتی رو به تیرگی و سیاه میرود، تهوع و استفراغ نیز میتواند از علائم اولیه و عمومی دیگر در خیلی از بیماران باشد.
این متخصص بیماریهای عفونی و گرمسیری اظهار داشت: نقاط خونریزی در پوست و خونریزی از بینی را میتوان در بیماری شدید مالاریا مشاهده كرد و به طور كلی، طیف وسیعی از علائم در این بیماری وجود دارند ولی به طور معمول در اكثر موارد مالاریا كه از نوع خفیف هستند، بیماری عموما با تب و لرز و بعضا با سردرد، دردهای شكمی، تهوع و استفراغ یا اسهال خود را نشان میدهد.
عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشكی، در مورد تفاوت تب مالاریا با تبهای دیگر ناشی از سرماخوردگی و آنفلوانزا توضیح داد: در واقع هنگام سرماخوردگی معمولا بیمار تب ندارد و یا تبها خیلی خفیف و گذرا بوده و شاید بیشتر با ویروسهای دیگر مثل آنفلوانزا همراه باشد كه در آنفلوانزا معمولا تبها شدیدتر و بهصورت خیلی حاد شروع میشود.
یوسفی خاطرنشان كرد: در بیشتر مواقع ممكن است در اوایل بیماریهای مذكور به سادگی از هم قابل افتراق نباشند، بهخصوص اگر مالاریا علائم دیگری غیر از تب و لرز نداشته باشد، همچنین در اوایل بیماری، كلا علائم دیگری پیدا نكنند و در حد همین تب و لرز و بیماری از نوع خفیف باشد، میتواند بسیار شبیه به آنفلوانزا باشد و به راحتی افتراق داده نشود. از این رو، میطلبد كه به هر حال اگر بیمارانی هستند كه در مناطق مالاریاخیز زندگی میكنند یا اخیراً به این مناطق سفر داشتند، حتما به پزشك مراجعه كنند، چون میتواند با شرح حال دقیقتر، معاینات و با انجام آزمایشات، در صورت لزوم بین این موارد مشابه تشخیص درست و بهنگام داشته باشد.
وی با اشاره به مناطقی كه بیشتر شاهد موارد ابتلا به مالاریا هستند، گفت: هرجا كه پشه ناقل عامل مالاریا (پلاسمونیوم) وجود دارد، این عامل از یك فرد آلوده به فرد سالم منتقل میشود، بنابراین هر منطقهای كه پشه آنوفل بتواند تكثیر و خونخواری داشته باشد، این انگل را از شخصی به شخص دیگر منتقل میكند.
یوسفی عنوان كرد: در كشور ایران بیشتر موارد ابتلا به مالاریا در مناطق جنوب و جنوب شرقی مانند استانهای هرمزگان، سیستان و بلوچستان و جنوب استان كرمان دیده میشود.
وی در خصوص علائم پیشگیری از ابتلا به این بیماری تاكید كرد: اگر در مناطق مالاریاخیز زندگی میكنید، برخی تمهیدات عمومی مانند چپوشیدن لباسهای مناسب و با آستینهای بلند باید رعایت شود تا مناطق كمتری از بدن در معرض نیش پشه قرار گیرد. همچنین، چاستفاده از پشهبند و مواد دفع حشرات نیز از تمهیدات دیگری است كه میتواند كمك كننده باشد. مسافران نیز قبل از سفر به مناطق مستعد وجود پشه، باید با پزشك خود مشورت كنند، چرا كه ممكن است نیاز به دریافت داروی پیشگیری از مالاریا داشته باشند.
این متخصص بیماریهای عفونی و گرمسیری تصریح كرد: امروزه واكسنهایی بعد از سالها تلاش تولید شده كه مصرف آن تقریبا از دو سال پیش، بهخصوص در چندین كشور آفریقایی و عمدتا برای كودكان شروع شده است.
وی در توصیه به افرادی كه در معرض نیش پشه مالاریا قرار میگیرند، افزود: در ابتدا ممكن است كه تشخیص آن برای عموم راحت نباشد؛ از این رو، اگر كسی در معرض نیش پشه قرار گرفت، اگر بتواند آن پشه را در دسترس پزشك یا مراكز بهداشتی كه تبحر در شناسایی پشه دارند، قرار دهند، این كار میتواند به شناسایی نوع پشه كمك كند. همچنین فرد باید خود را از لحاظ بروز علائم به خصوص تب و لرز پایش نماید و برای تشخیص علائم مربوط به مالاریا و یا بیماری دیگر به پزشك مراجعه نماید.
یوسفی اظهار داشت: در صورت بروز علائم بیماری، هیچ دارویی نباید به صورت خودسرانه، بهخصوص طولانی مدت مصرف شود؛ مصرف خودسرانهی بعضی از داروها مانند آنتیبیوتیكها به هیچ عنوان توصیه نمیشود. در مورد مسكنها و تببرها نیز در مصرف طولانی مدت به خصوص در بعضی افراد با بیماریهای زمینهای و همچنین افراد مبتلا به مشكلات كلیوی و كبدی، میتواند خطرناك باشند و بهدلیل عوارض داروها و آنتیبیوتیكها، عوارض كبدی، عوارض كلیوی و یا حساسیتهای دارویی را به همراه خواهد داشت، لذا همیشه برای مصرف هر دارویی، حتما مشورت با پزشك لازم است.